Ik had het mis – online congressen

Foto credit: Feeepik

Ik geef het toe: ik zat fout. Enkele jaren gelden, tijdens mijn promotieonderzoek, vroeg een van mijn collega’s zich hardop af waarom we nog de wereld over reizen om congressen bij te wonen. ‘We hebben immers internet, skype en andere moderne technologieën’, zei hij. Ik sprong er meteen op in en reageerde fel dat bijeenkomsten noodzakelijk zijn voor de wetenschap: onderzoekers moeten samen komen, netwerken, hun werk presenteren en resultaten bespreken. Onze heftige discussie kwam abrupt tot een einde door het schelle geluid van een timer die aangaf dat ik terug moest naar mijn laboratoriumexperiment. Het gesprek pakten we nooit meer op, maar ik was volledig overtuigd van mijn gelijk.

En toen kwam de coronacrisis. Ineens zit iedereen thuis en staan vliegtuigen aan de grond. Internationaal reizen is onmogelijk en congressen en bijeenkomsten zijn uitgesteld. Maar niet allemaal. In de afgelopen twee maanden heb ik een online congres, een webinar en een online symposium gevolgd (online evenementen van verschillende duur). Allemaal vanuit mijn woonkamer. En hoewel ik aanvankelijk mijn twijfels had, waren alle drie een groot succes.

Allereerst scheelt een online congres reistijd. In plaats van een fietstocht, een uur in de trein, twee uur wachten op Schiphol, een vlucht van vijf uur, wachten op bagage en een taxirit naar het congrescentrum, startte ik vijf minuten voor aanvang van de eerste presentatie mijn laptop op. Dat is weer meer dan negen uur bespaard.

Een hele dag concentreren op praatjes kan vermoeiend zijn. Laat ik maar meteen eerlijk zijn: ik val regelmatig in slaap tijdens congressen. Niet omdat de presentaties saai zijn, maar omdat er bergen vol informatie op je afgevuurd worden. Dan is thuis achter je laptop zitten een groot voordeel. Vijf minuten dutten op de bank, een rondje lopen door de tuin en een sterke espresso doen wonderen. Binnen no-time ben je fris en fruitig terug bij het congres. Dat is een stuk fijner – en minder gênant – dan in het zicht van een onderzoeker in slaap sukkelen terwijl hij of zij enthousiast vertelt over zijn nieuwe vondsten.

“Opstaan wanneer je naar de toilet moet, naar een kop koffie snakt of simpelweg je benen wil strekken. Ongemakkelijk bij een live congres, maar geen enkel probleem in je huiskamer.”

Een ander groot voordeel is dat de kosten van een online congres beduidend minder zijn dan een fysiek congres. Er komt geen vlucht, hotel of restaurant bij kijken. Natuurlijk betaalt het bedrijf of de universiteit de onkosten, maar het budget voor dit soort bijeenkomsten is beperkt. Onlinebijeenkomsten zijn goedkoop of kosteloos, waardoor iedereen meer congressen, cursussen en symposia kan bijwonen en meer kennis kan uitwisselen. En zoals we nu zien in de jacht naar een coronavaccin, is dat juist ernorm belangrijk.

En laten we vooral het milieu niet vergeten. Minder vliegen, betekent minder belasting voor het milieu. Tegenwoordig hanteren verschillende Nederlandse universiteiten al een regeling voor vliegreizen: medewerkers van de Rijksuniversiteit Groningen mogen bijvoorbeeld niet meer met het vliegtuig reizen bij afstanden van minder dan vijfhonderd kilometer. Wanneer we helemaal niet hoeven te reizen om elkaar over de wereld te treffen, dragen we nog meer bij aan het terugdringen van de CO2-uitstoot.

Helaas is elkaar helemaal niet meer treffen, ook een probleem, zoals ik enkele jaren geleden mijn collega duidelijk probeerde te maken. Het één-op-één contact en netwerken zijn ook belangrijke onderdelen van een congres. Regelmatig komen nieuwe ideeën of samenwerkingen tot stand tijdens de borrel ná alle serieuze presentaties. Juist die waardevolle momenten zijn moeilijk na te bootsen online.

“Je had gelijk en ik had het mis”

In de toekomst zouden organisatoren van ieder congres kritisch moeten kijken of fysieke aanwezigheid noodzakelijk is. We moeten onlinebijeenkomsten stimuleren en afwisselen met fysieke bijeenkomsten. Hopelijk overtuigt de coronacrisis ook andere sceptici dat onlinecongressen uitstekende alternatieven zijn voor een groot deel van de fysieke bijeenkomsten. En tegen mijn oud-collega zeg ik: ‘je had gelijk en ik had het mis’.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

Create your website at WordPress.com
Get started